Een tuinontwerp maken: zo begin je
Een lege tuin nodigt uit om meteen te gaan spitten. Toch levert die haast zelden een tuin op die jaren goed blijft werken. Een tuinontwerp maken begint op papier, met een potlood en een rolmaat. Zo zie je vooraf waar de zon staat, waar je wilt zitten en hoeveel ruimte het gras echt krijgt.
Tekenen helpt daarbij meer dan je zou denken. Wie eerst schetst, merkt sneller dat een pad te smal is of dat de moestuin in de schaduw ligt. De volgorde waarin je de keuzes maakt, bepaalt hoe bruikbaar je plan wordt.
Breng je tuin eerst in kaart
Pak een rolmaat en zet de buitenmaten van je tuin op ruitjespapier. Teken daarna alles in wat blijft staan: de schutting, het schuurtje, een bestaande boom en de deur naar buiten. Noteer ook waar de kraan, de regenpijp en het putje zitten. Die details bepalen later waar je wel of niet kunt graven. Kijk daarnaast naar je grond, want zand droogt snel uit en klei houdt water juist vast.
Volg vervolgens een dag lang de zon. Markeer op je schets de plekken met ochtendzon. Teken ook waar de zon 's middags vol op het terras staat. Juist die middagplek vraagt om schaduw. Weet je dat nu al, dan houd je meteen rekening met een boom, een pergola of zonwering voor je tuin. Achteraf iets toevoegen kan altijd, alleen past het zelden zo goed als wanneer je het meetekent.
Verdeel je tuin in zones
Denk in vlakken, niet in losse planten. De meeste tuinen hebben vier zones nodig. Een plek om te zitten, een open stuk om te spelen, ruimte voor groen en een hoek voor opslag. Zet die vlakken als grove blokken op je tekening. Let daarbij op de looproutes ertussen. Een pad waar je met een kruiwagen langs moet, maak je ruimer dan een sierpaadje langs de border.
Kinderen hebben vaak genoeg aan gras en een hoek die van hen is. Laat ze meedenken over die plek, bijvoorbeeld tijdens het buiten kleuren met je kinderen. Hun ideeën laten zien hoe zij de tuin gebruiken.
Zet je plan op schaal op papier
Werk je schets uit op schaal, bijvoorbeeld 1:50. Eén centimeter op papier staat dan voor een halve meter in je tuin. Knip de zones uit gekleurd papier en schuif ermee tot de verhoudingen kloppen. Zo merk je snel of het terras de halve tuin opslokt.
Kleur daarna elke zone in een eigen kleur. Bestrating grijs, grasgroen, borders in de kleur van de bloei die je wilt. Binnenshuis werkt die aanpak net zo, want ook kleurplaten helpen bij het ontwerpen van je interieur. Je ziet in één oogopslag of het geheel rustig oogt.
Kies beplanting die bij je onderhoudstijd past
Bouw je beplanting op in hoogtes. Lage vaste planten vooraan, struiken daarachter en één of twee bomen als hoogste laag. Spreid de bloei over het jaar, zodat er in elk seizoen iets te zien is. Zet er groenblijvers tussen, anders staat je border in januari leeg.
Wees eerlijk over je tijd. Een strakke haag vraagt meerdere knipbeurten per jaar en een border met eenjarigen vraagt om wekelijks wieden. Heb je weinig tijd, kies dan vaste planten en bodembedekkers die zichzelf redden.
Zo groeit je schets uit tot een tuin die klopt
Voer je plan in fases uit. Begin met de bestrating, de paden en eventuele grondwerkzaamheden, want daar rijdt materieel voor je tuin in. Beplanting volgt daarna, in het najaar of het voorjaar. Bewaar je tekening en kijk er na een seizoen opnieuw naar. Staat de zitplek verkeerd of loopt niemand over dat ene pad? Dan pas je het plan aan, met een potlood in plaats van een schep.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt het om een tuinontwerp te maken?
Dat verschilt per tuin. Trek in elk geval één zonnige dag uit om de schaduw te volgen, want die informatie bepaalt je indeling.
Heb ik software nodig voor een tuinontwerp?
Nee, ruitjespapier, een potlood en een rolmaat zijn genoeg. Online tuinontwerpprogramma's zijn vooral handig als je het plan digitaal wilt bewaren.
Wat teken je als eerste in?
Begin met alles wat blijft staan, zoals de schutting, het schuurtje, bomen en de deur naar buiten. Daarna volgen de zones en pas als laatste de beplanting.